"Mumya 3": Jason ve mumya ordusu

Rob Cohen'i 'modern B filmi yönetmeni' olarak tanımlarsak herhalde doğru yapmış oluruz. "Hızlı ve Öfkeli" ("The Fast And The Furious", 2001) ve "XXX: Yeni Nesil Ajan" ("XXX", 2002) gibi alt kültüre uygun yarış ve casus filmleri yaratan yönetmen, şimdi de B filmi olarak öne çıkan "Mumya" serisinin üçüncü halkası için kamera arkasına geçiyor. Cohen'in eline yüksek bir bütçe geçince de karşımıza fantastik bir serüven filmi çıkıyor ve bu mantık abartılarla örülerek keyifli bir seyirliğe dönüşüyor. Bu sefer uyguladığı ise 'sword and sorcery film' yani Türkçeye kılıç-büyü filmi olarak çevrilebilecek 50'li yıllarda popüler olan bir alt tür (genelde B filmlerinde karşımıza geliyor.). Yani retro sevgisi, Cohen'in bakış açısı sayesinde filmin tamamına hakim. Bu yönüyle de keyifle izlenen bir yapıt var karşımızda...

"Jason and The Argonauts"a saygı duruşu...

Kılıç-büyü filmlerinin en özlüsü olan "Jason and The Argonauts"un (1963) proje için Cohen'e esin kaynaklığı yaptığına hiç şüphe yok. Zira elindeki 'mumya araştırma macerası'nı bir 'Indiana Jones' serüveni gibi değil de -ki ilk iki filmin yönetmeni Stephen Sommers seriye o duyguyla yaklaşıyordu-, fantastik ve mitolojik bir yolculuk olarak ele alıyor. Böyle olunca da, Jet Li'nin dövüş sanatları konusundaki hakimiyetiyle ortaya çıkan 'dövüş' ve 'düello' sahnelerinin, Çin'in mitlerinden beslenen fantastik hayvanların, mumyalardan oluşan bir ordunun ve mitolojiden beslenerek oluşturulan Çinli imparator karakterinin varlığıyla heyecanlı bir beyazperde macerası yaşıyoruz.

Bu doğrultuda da ilk filmlerde olduğu gibi 'çiftin oğullarını da yanlarına alıp yeni bir maceraya atılmaları' gibi çiğ duran klişe bir fikir gözümüze batmıyor. Aksine Maria Bello'nun yapay saçlarıyla ve ana karakterlerin yaşlanmalarıyla dahi alay etmeyi tercih ediyor film. Böyle olunca da yapıtın yapmacık durması beklenen tarafları, B filmi anlayışıyla eğlenceli hale gelirken, fantastik kısım da mitolojik göndermeler ve inandırıcı efektlerle filmin dramatik yapısının merkezine yerleşiyor. Yani 'kar hayvanları çiğe karşı', 'mumyalar ordusu savaşı' ve 'büyücü ile imparatorun düellosu' gibi ancak B filmi estetiğinde keyif alabileceğimiz sahnelere dayıyor sırtını Cohen. Bu bağlamda da elindeki malzemeyi hiç ama hiç ciddiye almayarak karşımıza 'Argonautlar ordusu' kıvamında bir insan topluluğu getiriyor. İyi veya kötü oldukları belli olmayan bu zatların etrafta koşuşturmaları ise, bu anlayışla karşılanabilir rahatlıkla.

İmparator, Zeus kırması

Böylece özellikle son bir saat; aksiyon, eğlence ve en eski tanımıyla 'serüven' havasında geçiyor. Tabii bunların üzerine özellikle Jet Li'nin canlandırdığı kötü adam olan imparatorun Zeus gibi her kılığa girer bir şekilde betimlenmesi, mumya mitinin yaşayan ölü gibi gelişerek mitolojideki yaşam-ölüm arasında kalmışlığın bir dışavurumu olması, mezara girerken Hades mitine göndermeler yapılması ile metamorfoz ve yeniden doğum sahnelerinin hakim olması, karşımıza mitolojik bir fantastik film getiriyor. Son olarak ise kitsch olabilecek efektlerin gerçekliğiyle filmin kült olma potansiyelinin rafa kaldırıldığını belirtmek lazım. Bu sebeple de daha çok elimizdeki eserin 'görsel şov' olarak görülmesinde fayda var deriz.

Kılıç-büyü filmi alt türünü geri getiriyor...

Yani sinema tarihinin en keyifli 'kılıç-büyü filmi' "Jason and The Argonauts"u uzun süredir arıyorsanız, size ilaç gibi gelecek, 'A sınıf efektlerle donatılmış bir B filmi' var karşımızda. Tabii "Beowulf" (2007) gibi alt türe 3 boyutlu görsel tekniğiyle yenilik getiren bir eserin çekildiği günümüzde, türsel olarak nasıl bir aşama yaptığı tartışma konusu. Ancak tartışılmayacak bir şey varsa, o da filmin kendini ciddiye almadan sonuç alması. "Beowulf"u alt türe dahil etsek de aslında onu, alt türün iktidar mücadelesi gibi alt metinlerle öne çıkmaya çalışan, kendini ciddiye alan kolunun parçası olarak görebilirsiniz. Buradaki durumsa Rob Cohen'in B tipi çekme arzusuyla yanıp tutuştuğu ve sette görmekten zevk aldığı görüntüleri arka arkaya dizerek ihtişamlı bir bütün oluşturmayı tercih ettiği gerçeği...

(6/10)

Kimler izlemeli?

B filmlerini sevenler.

Brendan Fraser'ın kemik kitlesi.

Kimler izlememeli?

Fantastik filmlerden hoşlanmayanlar.

Tarihsel gerçekliğe önem verenler.